Bron: Osman Ali, Global Co-Head of Quantitative Investment Strategies (QIS), Goldman Sachs

Passieve strategieën en beleggingen door particulieren zorgen voor een verschuiving in de structuur van de aandelenmarkten. We vroegen aan Osman Ali, Global Co-Head of QIS, wat beleggers moeten weten om de risico’s te beheersen en kansen te identificeren in deze veranderende markt.

De structuur van de wereldwijde aandelenmarkten is de afgelopen 30 jaar ingrijpend veranderd. Ooit werd de markt gedomineerd door actief beheerde beleggingsfondsen die ernaar streefden beter te presteren dan hun benchmarks. In de loop der tijd verschoof de kapitaalstroom in de meeste ontwikkelde markten naar passieve beleggingen/beleggingen die een index volgen, aangetrokken door het vooruitzicht op lagere kosten en beter voorspelbare prestaties. In de VS keerde het tij in 2019, toen passieve aandelenfondsen hun actieve tegenhangers inhaalden wat betreft het beheerde vermogen.¹

Sommige beleggers en marktwaarnemers wijzen op de opkomst van passieve strategieën als bewijs dat de aandelenmarkten steeds efficiënter worden. In een efficiënte markt zou immers alle informatie die van invloed is op de toekomstige waarde van aandelen snel ingeprijsd worden, waardoor er voor actieve fondsbeheerders weinig ruimte overblijft om consistent of voorspelbaar alfa te genereren. Wij zien dat anders. Naar onze mening hebben belangrijke ontwikkelingen, zoals het groeiende aandeel van passief aandelenbezit en de sterke toename van de aandelenhandel door particuliere beleggers, de marktefficiëntie juist verminderd.

We geloven dat deze trends de kansen op alfa vergroten voor datagedreven beleggers die door de ruis heen kunnen kijken. Wij zijn van mening dat een actieve beleggingsaanpak in deze omgeving van cruciaal belang is, en dat een beetje actief beleggen al een groot verschil kan maken, vooral voor beleggers met een groot aandeel passieve allocaties, die mogelijk groeikansen mislopen terwijl ze marktinefficiënties voeden.

1) Hoe heeft de opkomst van passief beleggen en beleggen door particulieren de aandelenmarkt beïnvloed, en heeft dit de marktefficiëntie verbeterd?

Deze ontwikkelingen hebben de traditionele benadering van aandelenbeleggen op twee manieren op zijn kop gezet. Ten eerste lopen de informatiebronnen waartoe deze nieuwe groepen beleggers toegang hebben sterk uiteen wat betreft kwaliteit en diepgang. Ten tweede zijn hun beleggingsbeslissingen vaak niet gebaseerd op de fundamentals waarop professionele beleggers zich traditioneel baseerden om de reële waarde van aandelen te bepalen.

Als gevolg hiervan heeft de toenemende prominentie van deze beleggersgroepen geleid tot nieuwe vormen van inefficiënties, waardoor markten steeds gefragmenteerder en prijsongevoeliger zijn geworden. Passieve fondsen vertegenwoordigen wereldwijd een groeiend aandeel in het aandelenbezit van bedrijven. In de VS bezitten passieve fondsen bijna een kwart van de Magnificent 7-bedrijven en de S&P 500, tegenover minder dan 10% in 2000.²  Wanneer passieve strategieën hun posities periodiek aanpassen in lijn met de herziening van hun benchmarks, is dit proces min of meer mechanisch, omdat het doel simpelweg is om de benchmark zo nauwkeurig mogelijk te volgen. Wij geloven dat deze trades ongevoelig zijn voor fundamentele maatstaven, de concentratie in aandelenposities verergeren en de marktefficiëntie verminderen.

De groeiende passieve kapitaalstromen versterken “crowding” en de loskoppeling tussen prijzen en fundamentals: cumulatieve instromen in Amerikaanse beleggingsfondsen en ETF’s sinds 2014

Bron: Goldman Sachs Asset Management, Goldman Sachs Global Investment Research. 31 december 2025.

Ook het belang van particuliere aandelenbeleggers is aanzienlijk toegenomen. In de VS bijvoorbeeld is het aandeel van particuliere beleggers in het totale aandelenvolume de afgelopen 15 jaar verdubbeld tot ongeveer 20%. Particuliere beleggers handelen naar onze mening vaak op basis van emotie en kuddegedrag, waarbij ze vaak de voorkeur geven aan aandelen met een slechte financiële kwaliteit in de hoop op loterijachtige winsten. Net als bij passieve strategieën is particuliere trading vaak ongevoelig voor fundamentele maatstaven, waaronder de koers. De groei ervan draagt daarom bij aan een verminderde marktefficiëntie. Wij zijn van mening dat beleggers die er niet in slagen deze trends op de aandelenmarkten te begrijpen, met een aanzienlijk nadeel opereren.

2) Hoe kan inzicht in de ontwikkeling van de aandelenmarkten beleggers helpen om alfakansen te identificeren?

Passieve kapitaalstromen zijn niet gebaseerd op informatie, maar deze trading – vooral in grote volumes – beïnvloedt niettemin de markt. De druk als gevolg van indexherwegingen kan aandelenkoersen boven hun langetermijngemiddelden stuwen, maar de koersen hebben de neiging om na verloop van tijd weer terug te keren naar hun eerdere niveaus. Omdat deze trades passief zijn en geen rekening houden met de koers, kan dit op herwegingsdagen leiden tot zo’n intense crowding dat de transactiekosten voor niet-geïnformeerde beleggers wel drie keer zo hoog kunnen uitvallen als die van institutionele beleggers bij transacties van vergelijkbare omvang.

We constateren dat particuliere beleggers ook kunnen zorgen voor scherpe, kortstondige koersstijgingen, gevolgd door een ommekeer op langere termijn wanneer de koersen weer terugkeren naar hun reële waarde. Hoewel particuliere trading doorgaans op onvolledige informatie is gebaseerd, zijn de patronen die voortkomen uit gedragsmatige vooroordelen vaak voorspelbaar, waardoor geïnformeerde beleggers, zoals beleggingsfondsen en hedgefondsen, mogelijk hiervan kunnen profiteren. Wij geloven dat dit wordt weerspiegeld in het feit dat sinds 2020 longposities van beleggingsfondsen en hedgefondsen in aandelen met een hoge participatie van particuliere beleggers aanzienlijk beter hebben gepresteerd dan hun posities in aandelen die minder belangstelling van particuliere beleggers trekken.

Historisch gezien waren de rendementen van beleggingsfondsen en hedgefondsen hoger bij aandelen met een hoge deelname van particuliere beleggers.

Bron: Goldman Sachs Asset Management. 31 december 2025.

3) Waarom is Europa een vruchtbare markt voor alfa?

De Europese aandelenmarkten zijn structureel meer gefragmenteerd, heterogeen en complex dan de Amerikaanse markt. Informatie verspreidt zich er doorgaans langzamer. De grote spreiding over landen, sectoren, bedrijfsmodellen en macro-economische regimes zorgt voor een breder scala aan kansen, terwijl de informatievoorziening beperkter en ongelijkmatiger is. Dit leidt tot een tragere en minder efficiënte prijsvorming, zelfs wanneer prijsvorming de drijvende kracht is achter de acties van beleggers.

De trend naar meer koersongevoelige trading die we in de VS waarnemen, verandert ook de Europese aandelenmarkt. Zo geloven wij bijvoorbeeld dat er alfakansen te vinden zijn in verstoringen die worden veroorzaakt door particuliere beleggers in landen met een hoge participatie van particuliere beleggers, zoals Duitsland, Spanje, Zwitserland en het Verenigd Koninkrijk.³ Kijk bijvoorbeeld naar het gedrag van particuliere beleggers rond “Liberation Day” in 2025, toen de Amerikaanse president Donald Trump een reeks nieuwe invoerheffingen aankondigde op goederen uit de hele wereld, inclusief Europa. Institutionele beleggers namen eerst een risicomijdende houding aan, wat leidde tot een sell-off op de Europese aandelenmarkten. Particuliere beleggers kochten aanvankelijk tijdens de dip, waardoor een prijsverstoring ontstond, maar gingen al snel weer over tot verkopen. Institutionele beleggers namen de andere kant van deze transactie in, wat ertoe leidde dat de netto-instroom tussen de twee beleggersgroepen voor de periode tussen januari en oktober 2025 een correlatie van -74,5% vertoonde.

Deze dynamieken versterken de aanwezigheid van informatieasymmetrieën en cross-sectionele spreiding, omstandigheden waarin actief beheer in het verleden doorgaans succesvoller is gebleken. Kwantitatieve strategieën zijn bijzonder geschikt voor deze omgeving, omdat ze gefragmenteerde en hoogdimensionale gegevens systematisch kunnen verwerken, subtiele en niet voor de hand liggende relaties tussen aandelen kunnen blootleggen en op grote schaal consequent inefficiënties kunnen benutten. Deze mogelijkheden hebben het potentieel om de structurele complexiteit van Europa om te zetten van een uitdaging in een duurzame bron van alfa. Als gevolg daarvan hebben we gezien dat kwantitatieve beheerders in Europa over verschillende tijdshorizonten beter presteren dan fundamentele beheerders.⁴

4) Welke instrumenten hebben beleggers nodig om een informatievoorsprong te behalen, de onderliggende marktdynamiek te doorgronden en mogelijk alfa te genereren?

De beschikbare informatie op de aandelenmarkten neemt voortdurend toe. Traditionele gegevens, zoals het rendement op eigen vermogen en winstmarges, zijn essentieel voor het identificeren van hoogwaardige bedrijven die redelijk geprijsd zijn, terwijl alternatieve gegevens, afgeleid uit analyses van alles van winstcijfers en transactiegegevens van klanten tot media-aandacht en sociale media, kunnen helpen bij het bepalen van het juiste moment om te beleggen, nu markten steeds meer door sentiment worden gedreven. Deze gegevens zijn echter in toenemende mate ongestructureerd en verspreid, en zijn niet voor alle beleggers toegankelijk.

Gezien de toename van niet-geïnformeerde beleggingen waarbij de koers geen rol speelt, kunnen beleggers een informatievoorsprong behalen als ze toegang hebben tot essentiële alternatieve datasets en over de middelen en infrastructuur beschikken om deze met behulp van eigen technieken te verwerken. Voorbeelden hiervan zijn geavanceerde inferentietechnieken om particuliere trades te detecteren in tradinggegevens van beurzen of makelaars, en de toepassing van technieken voor natuurlijke taalverwerking in combinatie met deep learning-modellen op tekst- of audiogegevens uit nieuwsberichten, winstcijferpresentaties of analistenrapporten, om het sentiment van verschillende soorten beleggers en het management van bedrijven in kaart te brengen.

Over het algemeen winnen alternatieve gegevens aan belang op markten waar de complexiteit en inefficiëntie het voor beleggers moeilijker maken om toegang te krijgen tot waardevolle informatie. Kwantitatieve strategieën die over de middelen beschikken om deze gegevens te verzamelen en daar bruikbare inzichten uit af te leiden, kunnen de mogelijkheden voor beleggers om alfa te genereren mogelijk vergroten.

5) Hoe belangrijk zijn de intuïtie en expertise van actieve beheerders bij datagedreven beleggen? Is het essentieel om een ervaren professional aan het roer te hebben?

Goldman Sachs Asset Management gelooft dat technologie zoals kunstmatige intelligentie (AI) weliswaar de beleggingscapaciteiten kan versterken, maar dat het ook belangrijk is om de risico’s te begrijpen en tot een evenwichtige implementatiestrategie te komen. Onze beleggingssignalen zijn altijd gebaseerd op een onderliggende economische hypothese en redenering. Systematische beleggingsmodellen bevatten een krachtige motor die duizenden bedrijven tegelijk kan scannen, maar ze hebben nog steeds een ervaren beheerder nodig. Machines zijn bedreven in het identificeren van complexe patronen in enorme hoeveelheden informatie, maar ze kunnen niet volledig rekening houden met plotselinge marktverschuivingen, veranderingen in overheidsbeleid of de onvoorspelbaarheid van menselijk gedrag.

Menselijke expertise is van cruciaal belang omdat portefeuillebeheerders het contextuele inzicht bieden dat nodig is om de dynamiek in de praktijk te interpreteren. Zij fungeren als een essentiële waarborg: ze zorgen ervoor dat de beleggingsmodellen niet worden misleid door fouten in de gegevens of patronen die zich in de toekomst niet zullen herhalen, en grijpen in om risico’s aan te pakken die niet uit de gegevens naar voren komen. Door de analytische snelheid van technologie te combineren met menselijke intuïtie, wordt het beleggingsproces flexibeler en beter in het signaleren van risico’s. Deze samenwerking zorgt ervoor dat elke beleggingsbeslissing wordt ondersteund door zowel rigoureuze gegevens als een samenhangende, verstandige strategie.

¹ “End of Era: Passive Equity Funds Surpass Active in Epic Shift,” Bloomberg News. 11 september 2019.
² Goldman Sachs Asset Management, Goldman Sachs Global Investment Research. September 2025.
³ Goldman Sachs Asset Management. 31 december 2025.
⁴ Goldman Sachs Asset Management, eVestment. 31 december 2025. Gegevens opgehaald op 2 februari 2026.

Risico-overwegingen en informatieverschaffing

Beleggingen in aandelen zijn onderhevig aan marktrisico, wat inhoudt dat de waarde van de effecten waarin wordt belegd kan stijgen of dalen als gevolg van de vooruitzichten van individuele ondernemingen, bepaalde sectoren en/of algemene economische omstandigheden. Verschillende beleggingsstijlen (bijvoorbeeld “groei” en “waarde”) wisselen elkaar doorgaans af in populariteit, en het kan voorkomen dat de strategie minder goed presteert dan andere strategieën die in vergelijkbare activaklassen beleggen. De marktkapitalisatie van een onderneming kan ook grotere risico’s met zich meebrengen (bijv. ‘small’ of ‘mid’ cap-ondernemingen) dan die gepaard gaan met grotere, meer gevestigde ondernemingen, en kan onderhevig zijn aan meer abrupte of grillige koersschommelingen, naast een lagere liquiditeit.

Kapitaalrisico

Diversificatie biedt een belegger geen bescherming tegen marktrisico’s en biedt geen garantie op winst.

De vermelde links naar websites zijn uitsluitend bedoeld voor uw gemak en houden geen goedkeuring of aanbeveling in door Goldman Sachs Asset Management van deze websites of van de aangeboden producten of diensten. Goldman Sachs Asset Management is niet verantwoordelijk voor de juistheid en geldigheid van de inhoud van deze websites.

Verwijzingen naar indices, benchmarks of andere maatstaven voor de relatieve marktprestaties over een bepaalde periode worden uitsluitend ter informatie verstrekt en impliceren niet dat de portefeuille vergelijkbare resultaten zal behalen. De samenstelling van de index komt mogelijk niet overeen met de wijze waarop een portefeuille is samengesteld. Hoewel een adviseur ernaar streeft een portefeuille samen te stellen die passende risico- en rendementskenmerken weerspiegelt, kunnen de kenmerken van de portefeuille afwijken van die van de benchmark.

De economische en marktprognoses die hierin worden gepresenteerd, zijn gebaseerd op een reeks aannames en beoordelingen op de datum van deze presentatie en kunnen zonder voorafgaande kennisgeving worden gewijzigd. Bij deze prognoses is geen rekening gehouden met de specifieke beleggingsdoelstellingen, beperkingen, fiscale en financiële situatie of andere behoeften van een bepaalde klant. De werkelijke gegevens zullen afwijken en zijn hier mogelijk niet in weergegeven. Deze prognoses zijn onderhevig aan een hoge mate van onzekerheid die van invloed kan zijn op de werkelijke prestaties. Bijgevolg moeten deze prognoses worden beschouwd als louter representatief voor een breed scala aan mogelijke uitkomsten. Deze prognoses zijn schattingen, gebaseerd op aannames, en zijn onderhevig aan aanzienlijke herzieningen en kunnen wezenlijk veranderen naarmate de economische en marktomstandigheden veranderen. Goldman Sachs is niet verplicht om deze prognoses bij te werken of te wijzigen. Casestudy’s en voorbeelden dienen uitsluitend ter illustratie.

DIT MATERIAAL VORMT GEEN AANBOD OF UITNODIGING IN ENIG RECHTSGEBIED WAAR DIT NIET IS TOEGESTAAN OF ONWETTIG IS, NOCH TEN AANZIEN VAN ENIGE PERSOON VOOR WIE DIT NIET IS TOEGESTAAN OF ONWETTIG IS.

Potentiële beleggers dienen zich te informeren over eventuele toepasselijke wettelijke vereisten en regelgeving op het gebied van belastingen en deviezencontrole in de landen waarvan zij staatsburger zijn, waar zij verblijven of waar zij hun woonplaats hebben, voor zover deze van belang kunnen zijn.

Dit materiaal wordt uitsluitend verstrekt voor educatieve en informatieve doeleinden en mag niet worden opgevat als beleggingsadvies of als een aanbod of uitnodiging tot het kopen of verkopen van effecten. Dit materiaal is niet bedoeld als algemene leidraad voor beleggen, noch als bron van specifieke beleggingsaanbevelingen, en bevat geen impliciete of expliciete aanbevelingen met betrekking tot de wijze waarop de rekening van een klant zou moeten of zou worden beheerd, aangezien passende beleggingsstrategieën afhankelijk zijn van de beleggingsdoelstellingen van de klant.

Dit materiaal wordt op uw verzoek uitsluitend ter informatie verstrekt. Het vormt geen aanbod of uitnodiging tot het kopen of verkopen van effecten.

Hoewel bepaalde informatie is verkregen uit bronnen die als betrouwbaar worden beschouwd, kunnen wij de juistheid, volledigheid of objectiviteit ervan niet garanderen. Wij hebben ons zonder onafhankelijke verificatie gebaseerd op de juistheid en volledigheid van alle informatie die uit openbare bronnen beschikbaar is.

Indexbenchmarks

Indices worden niet beheerd. De cijfers voor de index houden rekening met de herbelegging van alle inkomsten of dividenden, al naar gelang het geval, maar houden geen rekening met de aftrek van eventuele vergoedingen of kosten die het rendement zouden verminderen. Beleggers kunnen niet rechtstreeks in indices beleggen.

De indices waarnaar hierin wordt verwezen, zijn geselecteerd omdat ze bekend zijn, gemakkelijk herkenbaar zijn voor beleggers en een afspiegeling vormen van de indices die volgens de Beleggingsbeheerder, mede op basis van de gangbare praktijk in de sector, een geschikte benchmark bieden voor de evaluatie van de hierin beschreven belegging of de bredere markt.

In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst; toekomstige resultaten kunnen afwijken. De waarde van beleggingen en de daaruit voortvloeiende inkomsten zullen schommelen en kunnen zowel dalen als stijgen. Er kan verlies van de inleg optreden.

Deze informatie heeft betrekking op algemene marktontwikkelingen, trends binnen bepaalde industrieën of sectoren of andere brede economische, markt- of politieke omstandigheden en mag niet worden opgevat als onderzoek of beleggingsadvies. Dit materiaal is voorbereid door Goldman Sachs Asset Management en vormt geen financieel onderzoek, noch is het een product van Goldman Sachs Global Investment Research (GIR). Het is niet opgesteld in overeenstemming met de toepasselijke wettelijke bepalingen die bedoeld zijn om de onafhankelijkheid van financiële analyse te waarborgen, en er geldt geen verbod op trading na de verspreiding van financieel onderzoek. De hierin geuite standpunten en meningen kunnen afwijken van die van Goldman Sachs Global Investment Research of andere afdelingen of divisies van Goldman Sachs en haar gelieerde ondernemingen. Beleggers worden dringend verzocht hun financieel adviseur te raadplegen alvorens effecten te kopen of te verkopen. Deze informatie is mogelijk niet actueel en Goldman Sachs Asset Management is niet verplicht om updates of wijzigingen te verstrekken.

De economische en marktprognoses die hierin worden gepresenteerd, zijn gebaseerd op een reeks aannames en beoordelingen op de datum van deze presentatie en kunnen zonder voorafgaande kennisgeving worden gewijzigd. Bij deze prognoses is geen rekening gehouden met de specifieke beleggingsdoelstellingen, beperkingen, fiscale en financiële situatie of andere behoeften van een bepaalde cliënt. De werkelijke cijfers kunnen afwijken en zijn mogelijk niet in deze prognoses weergegeven. Deze prognoses zijn onderhevig aan een hoge mate van onzekerheid die van invloed kan zijn op de werkelijke prestaties. Bijgevolg moeten deze prognoses worden beschouwd als louter representatief voor een breed scala aan mogelijke uitkomsten. Deze prognoses zijn schattingen, gebaseerd op aannames, en zijn onderhevig aan aanzienlijke herzieningen en kunnen wezenlijk veranderen naarmate de economische en marktomstandigheden veranderen. Goldman Sachs is niet verplicht om deze prognoses bij te werken of te wijzigen. Casestudy’s en voorbeelden dienen uitsluitend ter illustratie.

De hierin geuite standpunten en meningen zijn uitsluitend bedoeld ter informatie en vormen geen aanbeveling van Goldman Sachs Asset Management om effecten te kopen, te verkopen of aan te houden. De standpunten en meningen zijn actueel op de datum van deze publicatie en kunnen aan verandering onderhevig zijn; ze mogen niet worden opgevat als beleggingsadvies.

De afzonderlijke portefeuillebeheerteams van Goldman Sachs Asset Management kunnen standpunten en meningen hebben en/of beleggingsbeslissingen nemen die in bepaalde gevallen niet altijd in overeenstemming zijn met de standpunten en meningen die hierin worden weergegeven. 

Er is geen garantie dat de doelstellingen zullen worden gehaald.

Dit materiaal is uitsluitend bedoeld ter informatie. Het is niet geregistreerd bij, beoordeeld of goedgekeurd door uw lokale toezichthouder, en dat zal ook niet gebeuren. Dit materiaal vormt in geen enkel rechtsgebied een aanbod of een uitnodiging tot het doen van een aanbod. Als u de inhoud van dit materiaal niet begrijpt, dient u een erkende financieel adviseur te raadplegen.

Europese Economische Ruimte (EER): Deze marketingmededeling wordt verspreid door Goldman Sachs Asset Management B.V., onder meer via haar vestigingen (“GSAM BV”). GSAM BV is geautoriseerd en gereguleerd door de Autoriteit Financiële Markten (Vijzelgracht 50, 1017 HS Amsterdam, Nederland) als beheerder van alternatieve beleggingsfondsen (“AIFM”) en als beheerder van instellingen voor collectieve belegging in effecten (“ICBE’s”). Op grond van zijn vergunning als AIFM is de Beheerder bevoegd om de beleggingsdiensten te verlenen van (i) het ontvangen en doorgeven van orders in financiële instrumenten; (ii) portefeuillebeheer; en (iii) beleggingsadvies. Op grond van zijn vergunning als beheerder van ICBE’s is de Beheerder bevoegd om de beleggingsdiensten te verlenen van (i) portefeuillebeheer; en (ii) beleggingsadvies.

Informatie over beleggersrechten en collectieve verhaalmechanismen is te vinden op am.gs.com/policies-and-governance. Er bestaat een risico op verlies van kapitaal. Op alle vorderingen die voortvloeien uit of verband houden met de voorwaarden van deze disclaimer is Nederlands recht van toepassing.

Uitsluitend bestemd voor externe distributeurs – Niet bestemd voor verspreiding onder uw klanten of het grote publiek. MeDirect behoudt zich het exclusieve recht voor om te bepalen of informatie geschikt is en welke informatie wordt gedeeld met de onderliggende klanten van MeDirect.

Datum van eerste gebruik: 4 mei 2026 Conformiteitscode: 508384-OTU-2528683

© 2026 Goldman Sachs. Alle rechten voorbehouden.