Is de stem die u hoort aan de telefoon écht of toch nep? Eén ding is zeker: het wordt steeds moeilijker om het onderscheid te herkennen. Dit komt omdat steeds meer fraudeurs artificiële intelligentie (AI) gebruiken om vertrouwde stemmen na te bootsen (voice cloning) en u zo te misleiden.

Wat is voice cloning-fraude via AI?

Voice cloning-fraude door AI maakt gebruik van geavanceerde software om de stem van een persoon met opmerkelijke nauwkeurigheid na te bootsen.

Door korte geluidsfragmenten te analyseren – soms afkomstig uit openbaar beschikbare bronnen zoals video’s op sociale media of voicemailberichten – kunnen fraudeurs realistische stemkopieën genereren. De toonhoogte, spreekstijl en intonatie: alles wordt nauwkeurig geïmiteerd.

Daarna gebruiken fraudeurs de gekloonde stemmen in telefoongesprekken of spraakberichten om zich voor te doen als vertrouwde personen. Familieleden, collega’s of zelfs bankmedewerkers … niemand is nog veilig voor voice cloning. Hierdoor lijken de frauduleuze verzoeken écht.

Hoe werkt deze vorm van fraude?

U krijgt een oproep die afkomstig lijkt te zijn van een bekende contactpersoon. De stem klinkt angstig of oefent druk uit. De boodschap? Er is onmiddellijke hulp nodig. Er moet geld overgeschreven worden. Of u moet bankgegevens of eenmalige verificatiecodes delen.

In andere gevallen doen fraudeurs zich voor als een financiële instelling en beweren zij dat er “verdachte activiteiten” op uw rekening vastgesteld zijn. Vervolgens vragen zij u om persoonlijke gegevens te “verifiëren”. Omdat de stem authentiek klinkt, bent u eerder geneigd om mee te werken. En precies daarop rekenen de fraudeurs.

Deze oplichtingspraktijken maken vaak gebruik van tijdsdruk en emotionele manipulatie. Het gevolg hiervan? U neemt minder snel de tijd om de situatie te dubbelchecken.

Hoe herkent u voice cloning door AI?

Hoewel voice-cloningtechnologie steeds overtuigender wordt, zijn er nog steeds waarschuwingssignalen waarop u kan letten. Enkele voorbeelden:

• Onverwachte of ongebruikelijke verzoeken om geld of gevoelige informatie
• Vage antwoorden op specifieke vragen
• Een slechte geluidskwaliteit, onnatuurlijke stiltes of een licht robotachtige klank
• Verzoeken om wachtwoorden, pincodes of authenticatiecodes te delen

Let op: legitieme financiële instellingen zullen deze informatie nooit telefonisch of via ongevraagde berichten opvragen.

Hoe kunt u uzelf beschermen?

De meest effectieve verdediging tegen voice cloning-fraude door AI is een combinatie van bewustwording en eenvoudige verificatiegewoonten.

Ontvangt u een verdachte oproep? Onderneem dan niet direct actie. Neem eerst de tijd om het verzoek via een betrouwbare en onafhankelijke bron te controleren. Bel de persoon bijvoorbeeld terug op een gekend nummer. Of neem rechtstreeks contact op met uw bank via officiële contactgegevens.

Daarnaast is het belangrijk om, waar mogelijk, de hoeveelheid persoonlijke audio-opnamen die u openbaar deelt te beperken. Deze kunnen namelijk worden gebruikt om voice cloning-systemen te trainen.

Deel nooit gevoelige bankgegevens, zoals wachtwoorden, pincodes of eenmalige verificatiecodes, met anderen. Het inschakelen van extra beveiligingsmaatregelen, zoals multifactorauthenticatie (MFA), biedt bovendien een extra beschermingslaag tegen ongeautoriseerde toegang.

Wat moet u doen als u fraude vermoedt?

Een vermoeden dat u doelwit bent geweest van voice cloning-fraude? Of hebt u mogelijk gevoelige financiële informatie gedeeld? Onderneem snel actie!  

• Neem onmiddellijk contact op met uw bank via de officiële kanalen. Zo kan uw rekening worden beveiligd en gecontroleerd op verdachte activiteiten.
• Wijzig uw inloggegevens en controleer uw recente transacties om eventuele schade te beperken.
• Meld het incident aan de relevante autoriteiten. Zo helpt u verdere fraude te voorkomen en anderen te beschermen.

Waakzaamheid in een veranderend dreigingslandschap

Voice cloning-fraude via AI laat zien hoe snel cybercriminaliteit zich ontwikkelt en waarom waakzaamheid essentieel blijft. Hoewel financiële instellingen blijven investeren in geavanceerde beveiligingssystemen, speelt bewustwording bij klanten een cruciale rol bij het voorkomen van fraude.

Blijf dus goed geïnformeerd, verifieer onverwachte verzoeken altijd en volg basisveiligheidsmaatregelen: zo kan u uw financiële gegevens beter beschermen en het risico verkleinen om slachtoffer te worden van steeds geavanceerdere vormen van oplichting.